Vrijheid. Dat woord is niet voor iedereen vanzelfsprekend, mensen die leven in een dictatuur of mensen die leven in landen van oorlog kennen helaas geen vrijheid. Op 10 mei 2026 is het 86 jaar geleden dat nazi-Duitsland Nederland binnenviel, waarmee veel vrijheid werd afgenomen. Dit herdenken wij op 4 mei.
Vijf jaar later wordt Nederland bevrijd door Amerikaanse, Canadese, Britse en Poolse soldaten, die hard moesten vechten voor onze vrijheid, dat hebben we dan ook aan hen te danken. Deze vrijheid vieren we op 5 mei, de dag na dodenherdenking.
Elk jaar op 4 mei vind er een 'missing man formation' plaats boven voormalig vliegbasis Soesterberg. Wat houdt dit in? Een missing man formation is een formatie van twee of meer vliegtuigen, waarbij één van de vliegtuigen de formatie verlaat en de ander door vliegt in een rechte lijn. Dit symboliseert de gevallen soldaat die wij op 4 mei herdenken. In Nederland wordt dit ieder jaar gedaan met vier gevechtsvliegtuigen, sinds 2022 gebruikt de Koninklijke Luchtmacht daar ook de nieuwe F-35 voor.
(©Jeroen Vogelaar - www.aviationnews.eu)
In 2022 participeerde de F-35 voor het eerst met de missing man formation, de formatie was een mix tussen twee Nederlandse F-16's en twee Nederlandse F-35's, waarbij één F-35 de formatie verliet. In 2024 werd de formatie gedaan door vier Nederlandse F-16's, voor de laatste keer, want in september 2024 verlieten alle F-16's de vloot van de Koninklijke Luchtmacht.
Op 5 mei vliegen er een aantal militaire helikopters door het hele land, waarvan één helikopter, een CH-47 'Chinook' een grote Nederlandse vlag. Deze Chinook vliegt over Wageningen. Wageningen is de stad waar het Bevrijdingsvuur wordt ontstoken en symbool staat voor eenheid, vrede en veiligheid. Langs de route verzamelen zich jaarlijks veel toeschouwers om dit indrukwekkende moment te beleven. De vlucht benadrukt het belang van herdenken én vieren in vrijheid. De Chinook op de foto hiernaast vloog op het moment over Zandvoort, toen een goede vriend van mij deze vast had gelegd.
Wat deze dag bijzonder maakt, is dat het niet alleen gaat om terugkijken. Ja, we herdenken de offers die zijn gebracht, maar we kijken ook vooruit. Vrijheid is namelijk geen stoffig museumstuk dat je één keer neerzet en daarna vergeet. Het is meer als een plant: je moet het blijven verzorgen, anders verwelkt het langzaam.
In het hele land worden festivals georganiseerd, zoals het Bevrijdingsfestival, waar muziek en gesprekken samenkomen. Artiesten treden op, mensen dansen, en tussendoor wordt er stilgestaan bij wat vrijheid vandaag betekent. Want vrijheid in 1945 zag er anders uit dan vrijheid nu.
En misschien is dat wel het mooiste aan 5 mei: het is geen dag die vastzit in het verleden. Het is een levend verhaal, dat elk jaar opnieuw wordt verteld door iedereen die er deel van uitmaakt. Dus of je nu op een festival staat, een vlag uithangt of gewoon even stilstaat bij wat vrijheid voor jou betekent—je schrijft eigenlijk mee aan dat verhaal.
Reactie plaatsen
Reacties